Posted in Մայրենի

ԻՆՉՈՎ ԵՆ ՄԱՐԴԻԿ ԻՐԱՐ ՆՄԱՆ

Մի փոքրիկ տղա երեկոյան դասավորում էր իր խաղալիքները: Ահա տուփից հանեց մի
սար, որը հայրիկն էր օգնել պատրաստել հին թերթերով և օսլայից պատրաստված սոսնձով: Սա
էլ փոքր պլասմասե տոնածառ է, ապա՝ հայելու մի փոքր կտոր, որ փայլում է իսկական լճի նման,
և վերջապես փայլփլուն աստղեր, որ տոնածառի զարդարանքներ էին եղել: Մյուս տուփից նա
հանեց պլասմասե արձանիկներ. երկու հովիվ և մի քանի գառնուկներ, մի տատիկ՝ նստած
շագանակներով լի թավայի մոտ, և մի բարի հրաշագործ, արևելյան գլխափաթթոցով…
Տղան հովիվներին ու գառնուկներին դրեց սարի լանջին, սարի գագաթին նստեցրեց
հրաշագործին, իսկ ծեր կնոջը տեղավորեց լճի ափին: Քիչ են արձանիկները: Իսկ ի՞նչ կա
պահարանի գլխին դրված այն տուփի մեջ: Ա՜, այնտեղ շատ հին, վաղուց մոռացված
խաղալիքներն են: Արի այս տուփի մեջ էլ նայենք: Եվ նա տուփից հանեց կարմրամորթ
հնդկացուն՝ ինչ որ ցեղի վերջին ներկայացուցչին, մի փոքրիկ ինքնաթիռ, որի խցիկում օդաչու
կար նստած, և ինչ-որ մի աղջիկ՝ տաբատով ու կիթառը ձեռքին, որը պարզ չէ, թե ոնց էր
հայտնվել այստեղ: Պարզ բան է՝ տղաները տիկնիկներով չեն խաղում… Բայց եթե ուշադիր
նայենք, այս աղջիկն այնքան էլ վատը չի երևում: Եվ տղան նրան դրեց շագանակներ բովող ծեր
կնոջ կողքին: Իսկ մարտական կացինն ուսին կարմրամորթ հնդկացուն դրեց գառնուկներից ոչ
հեռու: Օդաչուավոր ինքնաթիռն ու աստղերն էլ կախեց տոնածառից: «Վատ չստացվեց,- մտածեց
տղան,- կարծես իսկական թատերական դեկորացիա լինի»: Բայց այդ պահին մայրիկը կանչեց, և
նա գնաց: Քնելու ժամանակն էր: Շուտով տղան քնեց:
Եվ այդ ժամանակ արթնացան նրա խաղալիք-արձանիկները: Առաջինը աչքերը բացեց
հովիվներից մեկը: Նա նայեց չորս կողմը և դժգոհ մնաց այն ամենից, ինչ կատարվում էր շուրջը:
«Այս ո՞վ է կացինը ձեռքին գնում իմ հոտի հետևից»,- մտածեց նա։

  • Է՜յ, դու ո՞վ ես։ Ի՞նչ ես անում այստեղ։ Գնա՛, թե չէ շներին քսի կտամ վրադ։
  • Աուֆ,- միայն պատասխանեց կարմրամորթ հնդկացին:
  • Ի՞նչ։ Պարզ խոսիր, հասկանանք։ Ասենք՝ կարող ես և լռել, միայն թե շուտ կորիր
    այստեղից:
  • Ես մնալ,- պատասխանեց կարմրամաշկը:- Աուֆ:
  • Իսկ կացինն ինչի՞դ է պետք։ Հո գառնուկիս չե՞ս ուզում գողանալ։
  • Կացին փայտ ջարդել։ Գիշերը ցուրտ։ Ես ուզել կրակ վառել:
    Այդ պահին արթնացավ թավայի մոտ նստած տատիկը և տեսավ կիթառով աղջկան:
  • Էս ձեռքինդ ի՞նչ է։
  • Կիթառ:
    -Կույր չեմ, ինքս էլ եմ տեսնում, որ կիթառ է: Բայց մեզ կիթառ պետք չէ, մենք ավելի շատ
    պարկապզուկ և սրինգ ենք սիրում:
  • Բայց կիթառը հրաշալի ձայն ունի, լսե՛ք:
  • Դե վերջացրու, Աստծու սիրուն, գժվե՞լ ես, ինչ է: Սարսափելի է: Վայ այս ժամանակակից
    երիտասարդները: Գիտես ինչ, շուտ հեռացիր այստեղից, քանի շագանակները չեմ շպրտել վրադ:
    Իսկ դրանք արդեն բովվել են ու շատ տաք են:
  • Իսկ ես սիրում եմ շագանակ, ասաց աղջիկը:
  • Դեռ ծիծաղո՞ւմ ես։ Ուզում ես շագանակներս խլե՞լ։ Անամոթի մեկը, գո՛ղ։ Հիմա քեզ ցույց
    կտամ… Օգնեցե՜ք, բռնե՜ք գողին:
    Բայց ծեր կնոջը ոչ ոք չլսեց, որովհետև հենց այդ պահին արթնացած օդաչուն միացրեց
    ինքնաթիռի շարժիչը։ Նա երեք անգամ պտտվեց լճի և սարի վրայով, սիրալիր ձեռքով արեց
    բոլորին և վայրէջք կատարեց կարմրամորթ հնդկացու կողքին: Դժգոհ հովիվներն իսկույն
    մոտեցան նրան:
  • Ինչո՞ւ ես թռել-եկել: Ուզում եմ վախեցնե՞լ մեր ոչխարներին:
  • Թե՞ քանդե՞ս մեր տնակները քո ռումբերով:
  • Բայց ինձ մոտ ոչ մի ռումբ չկա,- պատասխանեց օդաչուն,- սա սպորտային ինքնաթիռ է,
    ուզո՞ւմ եք, նստեք՝ զբոսանքի տանեմ:
  • Ի՛նքդ քեզ ման տուր, և լավ կլինի էստեղից հեռու, որ քեզ այլևս չտեսնենք:
  • Հա՛, հա՛,- բղավեց ծեր կինը,- ու հետդ էլ տար էս աղջկան, որն ուզում է շագանակներս
    խլել:
  • Տատի՛կ,- ասաց աղջիկը, սուտ մի՛ խոսիր։ Շագանակներիդ համար, եթե իհարկե տաս ինձ,
    կվճարեմ:
  • Տարե՛ք նրան իր անիծյալ կիթառի հետ:
  • Դու էլ, կարմրամռութ,- ասաց հովիվներից մեկը՝ դիմելով կարմրամորթ հնդկացուն,- դու
    էլ չքվիր: Մեզ էստեղ ավազակներ պետք չեն:
  • Ո՛չ ավազակներ, ո՛չ էլ՝ կիթառ,- ավելացրեց ծեր կինը:
  • Կիթառ. ամենասիրուն երաժշտություն,- պատասխանեց կարմրամորթը:
  • Լսեցի՞ք, ես նրա հետ համամիտ եմ:
  • Տատի՛կ,- խոսակցությանը խառնվեց օդաչուն,- ինչո՞ւ եք բարկանում: Ավելի լավ է խնդրեք
    օրիորդին, որ մեզ համար մի բան նվագի, և մենք իսկույն ավելի բարի կդառնանք:
  • Լա՛վ, վերջացրեք,- ասաց հովիվներից մեկը,- կամ հենց հիմա երեքդ էլ այստեղից կգնաք,
    քանի դեռ ողջ եք, կա՛մ բոլորովին այլ երաժշտություն կլսեք:
  • Ես մնալ այստեղ: Ես ասացի։
  • Ես էլ եմ մնում, իմ ընկեր Կատաղի ցուլի հետ,- նրան միացավ աղջիկը: Ես էլ ասացի:
    -Իսկ ես,- ավելացրեց օդաչուն,- շատ հեռվից եմ եկել: Եվ, իհարկե, չեմ ուզում գնալ։ Դե՛,
    աղջիկ, մեզ համար ինչ-որ բան նվագիր, տեսնենք քո երաժշտությունը չի՞ փոխի
    տրամադրությունը:
    Աղջիկը չստիպեց, որ իրեն երկար համոզեն, և մատներով դիպավ կիթառի լարերին

Հազիվ էր աղջիկը սկսել նվագել, հովիվները հարձակվեցին անկոչ հյուրերի վրա: Բայց ինչոր մեկի ձայնը կանգնեցրեց նրանց:

  • Վերջացրե՛ք:
  • Ո՞վ է:
  • Հրաշագործը: Նա սարից իջել է ու գալիս է մեզ մոտ: Ինչպիսի՜ պատիվ է մեզ համար, Ձերդ
    ողորմածություն:
  • Իմ անունը Գասպարե է, ոչ թե «Ձերդ ողորմածություն»:
  • Բարև, Գասպարե,- ասաց աղջիկը:
  • Բարի երեկո, աղջի՛կս, ես լսեցի քո երաժշտությունը և այն ինձ շատ դուր եկավ:
  • Աո՛ւֆ,- ավելացրեց կարմրամորթ հնդկացին:
  • Բարև և քեզ, Կատաղի Ցուլ, Սև Արծիվ, Որոտացող Ամպ, կամ ինչպես ես ուզում, որ
    կոչենք քեզ: Ողջունում եմ քեզ, օդաչու, ձեզ էլ, հովիվներ, քեզ էլ, տատիկ: Բովված շագանակի
    հոտ եմ առնում:
  • Այս աղջիկն ուզում էր խլել դրանք ինձնից:
  • Չէ, քեզ միայն թվացել է: Նա գողի նման չի:
  • Իսկ կացինը ձեռքին այս տի՞պը,- գոռացին հովիվները,- ինչո՞ւ է եկել այստեղ:
  • Իսկ դուք իրեն հարցրե՞լ եք:
  • Ինչի՞ համար, առանց հարցնելու էլ երևում է, որ ուզում էր մորթել մեր ոչխարներին:
  • Ես խաղաղություն ուզել,-ասաց հնդիկը:- Ես սիրել խաղաղությունը:
  • Դե ի՞նչ, լսեցի՞ք,-ասաց Գասպարեն:- Խաղաղությունը բոլորին է պետք: Ե՛վ
    սպիտակամորթերին, և՛ կարմրամորթերին, և՛ նրանց, ովքեր ոտքով են ման գալիս, և՛ նրանց,
    ովքեր թռչում են ինքնաթիռով, և՛ պարկապզուկ նվագողներին, և՛ կիթառ նվագողներին: Մարդիկ
    շատ տարբեր են և բոլորովին նման չեն իրար: Բայց մի բան կա, որը նրանց միատեսակ է
    դարձնում. նրանք բոլորն էլ խաղաղություն են ուզում:
    Հովիվներն ամոթահար լռեցին, իսկ հետո լսեցին, թե ինչպես է տատիկն աղջկան ասում.
  • Լսի՛ր, դու իսկապե՞ս սիրում ես շագանակ: Վերցրո՛ւ, ես քեզ հյուրասիրում եմ, ոչ թե
    վաճառում: Իսկ դո՞ւք, օդաչու, չե՞ք ուզում: Իսկ Դո՞ւք, սինյոր Սիրելի Ցուլ… կներե՛ք, Ձեր անունը
    լավ չլսեցի… Դուք շագանակներ չե՞ք սիրում։
  • Աո՛ւֆ,- ասաց կարմրամորթ հնդկացին։

Մի փոքրիկ տղա երեկոյան դասավորում էր իր խաղալիքները:

Վատ չստացվեց,- մտածեց
տղան,- կարծես իսկական թատերական դեկորացիա լինի

Առաջինը աչքերը բացեց հովիվներից մեկը:

Նա սարից իջել է ու գալիս է մեզ մոտ:

Հո գառնուկիս չե՞ս ուզում գողանալ։

Posted in Մայրենի

Մայրենի 28․04․2022

331. Նախադասությունն ընդարձակի՛ր՝ ավելացնելով ո՞ւմ կամ ի՞նչը հարցերին պատասխանող բառեր կամ բառակապակցություններ:

            Մարդն ամբողջ կյանքում սիրում է իրեն շրջապատող լավ մարդկանց:
            Առավոտյան անտառում որսորդները գտել են նապաստակի փոկրիկ ձագուկներին:
            Հեռուներից վերադարձած մարդը կարոտով գրկեց իր հարազատներին:
            Հանկարծ իր կողքին տեսավ մի գեղացիկ ծաղիկ:

332. Նախադասությունն ընդարձակի՛ր՝ ո՞ւմ կամ ինչի՞ հարցերին պատասխանող բառեր կամ բառակապակցություններ ավելացնելով:

            Մարգերը ջրվեցին գյուղացու կողմից:
            Իմ ավագ քույրը երաժիշտ է:
            Նկարն անհետացել էր գրապահարանի վրայից:
            Մոխիրը տաք է, քանի որ կրակը նոր է մարել:

333. Նախադասությունն րնդարձակի՛ր՝ ե՞րբ, երբվանի՞ց, որքա՞ն ժամանակ, մինչև ե՞րբ հարցերին պատասխանող բառեր կամ բառակապակցություններ ավելացնելով:

            Մի տարօրինակ ճռռոց եմ լսում երեկ կեսօրից:
            Իմ կարծիքն ասել եմ վաղ արավոտյան նրան տեսնելիս:
            Գնաց, գնաց, երոկոյան հասավ մի քաղաքի:
            Ելույթից հետհո ծաղրածուն գլուխ տվեց ու հեռացավ:
            Նավաստին բաց ծով էր դուրս եկել փոտորիկի ժամանակ:
            Ծովն արդեն փոթորկել էր նավարկության ավարտին:
            Թռչունները չվելու էին աշնան գալստյան հետ:

334. Ինչպիսի՞ նախադասություններ են տրվածներըԴրանք ընդարձակի՛րդարձրո՛ւ յոթութ բառանի:

            Երկիր մոլորակը պտտվում է իր առանցկի շուրջ մեկ օրում:
            Տարիներ անց մենք հասկանում ենք որ արդեն բավականին մեծ ենք:
            Լավագույն ընկերները հեռանում են ֆիզիկապես բայց միշտ քո սրտումեն:
            Դու մոռացել ես զանգահարլ ինձ և պայմանավորվել հանդիպման համար:
            Ես գտա մի հետաքրքիր խաղ, որը ինձ տվեց բազում գիտելիքներ աշխհագրության ոլորտից:

335. Նախադասություններն ընդարձակի՛ր:

            Փորձենք հասկանալ իրար առանց բղավելու:
            Աղջիկները կպատմեն ամառային արձակուրդների մասին:
            Մեծերը կլսեն փոկրիկների երգը:
            Կընտրեք մի գեղեցիկ շոր խնջույքի համար:
            Ճամփորդը վերադարձավ տուն երկար ճանապարհորդյությունից:

336. Նախադասությունը գրի՛ր առանց այն բառերի կամ բառակապակցություններիորոնք պատասխանում են փակագծում տրված հարցին:

            Մի մարդ խանութում մեղր էր ծախում: (ինչպիսի՞, ո՞ր)
            Փաթեթում գավազան էր, թասակ և թիկնոց, որի օձիքի վրա նախշեր էին գործված: (ինչպիսի՞, ո՞ր)
           Կանգնած մատղաշ ծառը կորացել էր, իսկ նրա կատարից հաստ օղակով կախված մի թռչուն էր թառել: (որտե՞ղ)
            Բեռնատարները եկան: (ե՞րբ)

Թռչունը ցած թռավ ու առաջ շարժվեց տարօրինակ, մեծ ցատկերով, անհետացավ: (ե՞րբ, որտե՞ղ)
           Ծառի գագաթը բարձրացած որսորդը երկար պարաններով երկու մեծ պարկ իջեցրեց, որոնց մեջ չղջիկներն էին: (ե՞րբ. որտե՞ղ)
            Հավաքեցինք մեր հանդերձանքը և ճամփա ընկանք: (ե՞րբ, ի՞նչը)

Posted in Մայրենի

Մայրենի 26․04․2022

Գարնան հրաւէրը

Ձմրան վերջն էր: Օր մը արեւը բարձրացաւ վեր ու աւելի ջերմ շողաց: Արեւին ժպիտովն ալ ծնաւ գարունը:

-Ծառե~ր, ծաղիկնե՜ր, խոտե՜ր ու բոյսե՜ր, արթնցէ՜ք, արթնցէ՜ք, այս ինչքան քնացաք,- ըսաւ գարունը: Ես արդէն եկած եմ արթնցէ՜ք ու երկիրը զարդարեցէք կանաչով:

-Բարե՜ւ, քեզ, բարե՜ւ, սիրելի գարուն,- ըսին խոտերը եւ կանաչ դարձան:

-Բարե՜ւ, Բարե՜ւ,- ըսին ծաղիկներն ու ծառերը եւ սկսան աճիլ ու ծաղկիլ:

-Օ՜, այս ի՜նչ լաւ է, որ եկար, սիրելի՛ գարուն, մենք թմրած էինք,- ըսին մեղուները եւ տզտզալով դուրս ելան իրենց փեթակներէն:

Դուրսը տաք էր: Թռչունները կ’երգէին: Մարդիկ կ’աշխատէին դաշտերուն եւ այգիներուն մէջ: Ամէն տեղ ծաղիկ էր ու կանաչ:

Մեղուները թռան մօտակայ խնձորենիի մօտ եւ խնդրեցին.

-Խնձորենի՜, ծաղիկներդ բա՜ց, որ հիւթդ քաղենք. մենք կարօտցած ենք ծաղիկներուն:

-Ափսո՜ս, շա՜տ ափսոս, որ իմ ծաղկելու ժամանակը չէ, գացէք բալենիին քով:

Մեղուները թռան դէպի բալենին:

-Բարո՜վ եկաք, ժի՛ր մեղուներ սիրունիկնե՛ր,- ըսաւ բալենին,- բայց իմ ծաղիկները դեռ քնացած են, վաղը եկէք:

Միւս կողմէն մեղուներուն կանչեց նշենին, որ իր վարդագոյն ծաղիկները արդէն բացած էր եւ լեցուած էր քաղցր հիւթով:

Մեղուները ուրախ ուրախ թռան դէպի նշենին:

Բառեր

Շողալ.- փայլիլ,  ճառագայթել:

Տզտզալ, տզզիւն.- բզզիւն (ճանճի, մեղուի, մժեղի):

Փեթակ.- մեղուատուն:

Այգի.- խաղողի կամ ընդհանրապէս պտղատու ծառեր տնկելու տեղ:

Բալ.- կեռասին թթուաշ (թթու) տեսակը, ծառը ՝բալենի:

Նշենի.- նուշի ծառ:

Հիւթ.- պտուղներէ քամուած հեղուկ:

Ժիր.- աշխոյժ, աշխատասէր:

Հարցումներ

  1. Տարուան ո՞ր ամիսը մենք կը հրաւիրենք Գարունը, եւ որ եղանակին վերջաւորութեան:

Մարտ և Մայիս:

  • Ինչո՞ւ համար եկաւ գարունը, ի՞նչ նպատակով:

Գարունը եկավ նրա համար, որ ծաղկեն ծաղիկները, որ մեղուները բզզան, որ բալենիները և մնացած ծառերը տան բերքեր:

  • ի՞նչ եղան խոտերը, ծաղիկներն ու ծառերը երբ գարունը տեսան:

Խոտերը կանաչեցին, ծաղիկները ու ծառերը աճեցին:

  • երբ տեսան գարունը Մեղուները ուրախացա՞ն, ի՞նչ ըրին:

Մեղուները հենց, որ տեսան գարունին սկսեցին ուրախանալ և բզզալ:

  • Մեղուները ի՞նչ խնդրեցին խնձորենիէն:

Մեղոիները խնթերեցին խնծորենուց որ նա բացի իր ծաղիկները:

  • Վերջաւորութեան ո՞վ հրաւիրեց մեղուներուն եւ մեղուները ինչո՞ւ ուրախ էին:

Վերջում մեղուներին հրավիրեց նշենին և մեղուները ուրախացան նրա համար որ նրանք կունեննա բերք:

Posted in Մայրենի

Մայրենի 18․04․2022

Մի անգամ ուսուցիչ Քերականը գնում էր գնացքով և լսում էր խցիկի հարևանների խոսակցությունը: Բանվորներ էին հարավային Իտալիայից, որ արտասահման էին գնացել: Նրանք այնտեղ երկար էին աշխատել և հիմա հարազատներին տեսնելու համար ժամանակավորապես տուն էին դառնում:
-Ես 5 տարի առաջ եմ ուղևորություն ունեցել Իտալիա,- ասաց նրանցից մեկը:
– Իսկ ես Բելգիա եմ ուղևորություն ունեցել, ածխահանքում եմ աշխատել, և դա շա~տ դժվար էր:
Որոշ ժամանակ ուսուցիչ Քերականը լսում էր նրանց ու լռում: Բայց, եթե նրա դեմքին նայեիք, կնկատեիք, թե ինչպես է բարկանում և ինչքան նման է ջրով լիքը թեյնիկի, որն ուր որ է կեռա: Վերջապես ջուրը եռաց, կափարիչը թռավ, և խիստ նայելով ուղեկիցներին՝ ուսուցիչ Քերականը բացականչեց.
— «Ուղևորությո~ւն եմ ունեցել, ուղևորությո~ւն եմ ունեցել»: Էլի. «լինել» բայի փոխարեն «ունենալ» բայն օգտագործելը հարավցիներիդ սովորությունն է: Մի՞թե դպրոցում ձեզ չեն սովորեցրել, որ պետք է ասել. «Ես եղել եմ Իտալիայում», ոչ թե՝ «Ես ուղևորություն եմ ունեցել Իտալիա»:
Բանվորները լռեցին` հարգանքով լցված այդ սպիտակ մազերով, սև գլխարկով պատկառելի սինյորի նկատմամբ:
– «Ունենալ» բայը չի կարելի այդպիսի կապակցությամբ գործածել,- շարունակեց ուսուցիչ Քերականը,- դա կոպիտ սխալ է: Դա սխալ արտահայտություն է:
Բանվորները հոգոց հանեցին: Հետո նրանցից մեկը հազաց, կարծես համարձակություն էր հավաքում, և ասաց.
– Շատ հնարավոր է, սինյո´ր, որ դուք ճիշտ եք: Դուք, հավանաբար, շատ եք սովորել: Իսկ ես ընդամենը կրտսեր դպրոցն եմ ավարտել, բայց էն ժամանակ էլ ստիպված էի ավելի շատ ոչխար արածեցնել, քան դասագրքով զբաղվել: Շատ հնարավոր է, որ դա սխալ արտահայտություն է:
– Իհարկե, սխալ է:
– Հա-հա: Ու դա, երևի, շատ կարևոր է, չեմ վիճում: Բայց, ինձ թվում է, որ դա նաև շատ տխուր արտահայտություն է, շա՜տ: Ախր, մենք ստիպված ենք աշխատանք փնտրել օտար երկրներում… Ստիպված ենք լինում երկար ժամանակով լքել մեր ընտանիքները, երեխաներին:
Ուսուցիչ Քերականը շփոթվեց.
– Իհարկե…. Ընդհանրապես…Մի խոսքով… Սակայն, ինչ էլ որ լինի, ամեն դեպքում պետք է ասել «եղել եմ», ոչ թե ես «ուղևորություն եմ ունեցել»: Այդպես միայն գերմանացիներն են խոսում: Իսկ մենք պետք է գործածենք այլ բայ` ես եղել եմ, մենք եղել ենք, նա եղել է…
– Էհ,- հարգալից ժպտալով՝ ասաց բանվորը,- ես եղե´լ եմ: Մենք եղե´լ ենք… Գիտե՞ք, թե մենք ամենաշատը որտեղ կուզենայինք լինել: Մեր հայրենիքում: Չնայած մենք ուղևորություն ենք ունեցել Ֆրանսիայում էլ, Գերմանիայում էլ, բայց ամենից շատ կուզեինք այստեղ լինել` Իտալիայում, չհեռանալ այստեղից, աշխատանք, լավ տուն ունենալ և հանգիստ ապրել մեր տանը:
Եվ նա պարզ ու բարի աչքերով նայեց ուսուցիչ Քերականին: Ուսուցիչ Քերականը շատ էր ուզում բռունցքներով ծեծել իր գլուխը: Եվ ինքն իր հասցեին փնփնթում էր. «Տխմա´ր: Դու իսկական հիմար ես, ուրիշ ոչինչ: Սխալներ ես փնտրում… Սխալ արտահայտություննե~ր… Իսկ սխալը, և շատ ավելի լուրջ սխալը, ուրիշ տեղ է»:

Հարցեր և առաջանդրանքներ
1․Ովքե՞ր էին ուսուցիչ Քերականաի հարևաները։

2․Ի՞նչի մասին էին խոսում Բանվորները։

3․Դուրս գրիր քեզ անծանոթ բառերը։

4․Դուրս գրիր քեզ դուր եկած հատվածը։

5․Ի՞նչով էր ուղում ուսուցիչ Քերականը Բանվորներին։

Posted in Մայրենի

Մի փոքրիկ տղա դուրս եկավ դպրոցից: 
Մը փոքրիկ տղն դուրս ելավ դպրոցից։

Ես աշխատում եմ գործարանում:
Ես աշխատեմ գործարանում։

Մի թռչուն թռավ արտից:
Մը թռչուն թռավ արտից։

Մի մարդ քարից մեծ գեղեցիկ տուն կառուցեց: 
Մը մարդ քարից մեծ գեղցիկ տուն կառցեց։

Մի մեծ արջ ուտում էր անտառի հատապտուղներից:
Մը մեծ արջ ուտեր անտառի հատապտուղներից։ 

Հացից մի կտոր պոկեց և տվեց շանը:
Հացից մը կտոր պոկեց եվ տվավ շանը։

Սովից քունը չէր տանում:
Սովեց քուն չին տանում։

Մի օր երեխաները դպրոց էին գնում:
Օրմը երեխաները դպրոց կերթայն։

երբ տղաների մայրը խանութում էր, տեսնում է անկրկնելի գունագեղ նկար։
Երբ տղաների մայրը խանութում, տեսնում է անկրկնելի գունագուն նկար

Մի օր նկարիչը աքաղաղ է նկարում, բայց մոռանում է գունավորել այն:
Օր մը նկարիչը աքաղաղ կնկար է կմոռնա գունավորել։

Վարդագույն քաղաքում ահ ու սարսափ էր տարածվել:
Վարդագույն քաղաքում ահ ու սարսափ տարածվելեր։

Ժամանակով մի մարդ ու մի կնիկ են լինում։
Ժամանակով մը մարդ ու մը կինկ կլա։

Անտառի ծառերից ոչ մեկը նրա հետ ընկերություն չէին անում:
Անտառի ծառերուց ոչ մինը անորհետ ընկերություն չանեյին որ։

Նա իր ոտքի տակ սեղմել էր մի դեղնափայլ մետաղ ու կանչում էր:
Նա իր ոդին տակ սեղմած է մը դեղնափայլ մետաղ ու կկանչ է։

Posted in Մայրենի

Մայրենի 12․04․2022

Մի օր էլ տերտերը պառկում է քնելու, իսկ նրա հարևանը չի ունենում լոբի, և որոշում է որ պետք է տերտերից մի քանի հատը վերցնի։ Հարևանը թակում է դուռը և տերտերը բացում է դուռը։ Հարևանը հարցնում է տերտերից՝ չի ունենա նա մի քանի հատ լոբի իսկ տերտերը պատասխանում է, որ նա ունի լոբի, բայց չի կարող տալ, քանի որ դրանցով հաշվում է Զատկի օրերը։ Այդ պահին ձեռքը տանում է գրպանը, որ ստուգի տեսնի, արդյոք իր սիրելի լոբիները մնացել են, հասկանում է, որ փարաջայի գրպանը ծակվել էր, և իր լոբու ողջ պաշարը թափել էր։

Posted in Մայրենի

Մայրենի 08․04․2022

Լեզվական առաջադրանքներ

  1. Դուրս գրել 10-ական ի՞նչ և ինչպիսի՞ հարցերի պատասխանող բառեր:
    ի՞նչ-տղա, մարմին, գնդիկի, գաղտնիք, ղեկավար, բռնակալը, բանտը, ժամանակ, ապակուց, քաղաքը
    ինչպիսի՞-թափանցիկ, սև, բարի, ազնիվ, դաժան, չար, վատ, աղքատ, պայծառ, ամենամութ
  2. Կանաչով նշված բառերի համար գրեք իմաստով հակառակ բառեր:
    թափանցիկ-չերևացող
    սխալ-ճիշտ
    տղամարդ-կին
    հեշտ-դժվար
    բարձրաձայն-ցածրաձայն
    դաժան-բարեգութ
    լուռ-աղմուկ
    ատում-սիրել
  3. Դեղինով նշված բառերը բացատրեք ինչպես բացատրվում է օրինակում:

Օրինակ՝ մորաքույր- մայրիկի քույրիկը, ժամացույց-ժամ ցույց տվող սարք:
մայրաքաղաքում-մայրաքաղաքում գտնվող
ամենաշատը-Բոլորից շատը
ջրավազանում-ջրավազանի մեջ
միանգամից-առաջին անգամից
մահապատժի-մահի պատիժ
անարդարությունից-ոչ արդար բան
բանտախցի-բանտի սենակ
միջանցքի-երկար անցնելու տեղ
լուսամուտներ-դուրս նաելու անցքերը։

Posted in Մայրենի

Մայրենի

303. Կետերի փոխարեն մի բառ գրի՛ր, որն ընդգծված բառի հետ պատասխանի ի՞նչ է անում, ի՞նչ է լինում, ո՞վ է, ի՞նչ է, ո՞րն է կամ ինչպիսի՞ն է հարցին:

Օրինակ՝ Գայլը ոռնում է: Ճռռացողը դռնակն էր: Այգին դեղին է:

Կակաչը կարմիր է: Ես քայլում եմ: Մտնողը մտնում է: Կաթիլը ծորում է: Ընկերս ծիծաղում է: Եղանակը լավնե է: Իմ ծննդավայրը մանկատունն է:

304. Նախադասության մեջ կետերի փոխարեն գրի՛ր մի բառ, որն ընդգծված հատկանիշը վերագրի առարկային: Փուչիկը գունավոր է: Անձրևը հորդ է:

Դուք գեղեցիկ եք: Նա բարի է: Կինը երիտասարդ է: Երկինքը մաքուր է:

305. Կետերի փոխարեն մի բառ գրի՛ր, որը նախադասության ընդգծված բառին վերագրվող հատկանիշ արտահայտի: Օրինակ՝ Եղնիկը զգուշավոր է: Դու աշակերտ ես:

Տերևը աշնանային է: Ես աղջիկ եմ: Մեր բակը մաքուր է: Ջրի թագավորությունը լավն է: Արևը հսկա աստղ է: Այս տարին անձրևոտ տարի է:

306. Տրված առարկաներին երկուական հատկանիշ վերագրի՛ր: Ստացված նախադասությունների մեջ գրածդ բառը կամ արտահայտությունն ինչպե՞ս կանվանես:

Օրինակ՝ Օր – Օրը պայծառ է: Օրը մթնեց:

Նկար-Նկարը գեղեցիկ է։ Նկարը լավն է, թիթեռ-Թիթեռը թռչում է։ Թիթեռը թրվռում է, անտառ-Անտառը կանաչում է։ Անտառը ծաղկում է, քույր-Քույրս տասնհինգ տարեկան է։ Քույրս գնում է դպրոց, ճամփորդ-Ճամփորդը մոլորվում է: Ճամփորդը գնում է անտառ։

307. Փորձիր բացատրել, թե ինչո՞ւ են նախադասությունների մեջ ընդգծված բառերն անվանում ստորոգյալ (ստորոգել — հայտնել, տրամաբանորեն ինչ-որ բան վերագրել առարկային, առարկայի մասին եղածը հաստատել):

Ստորոգյալները նախադասության մեջ դրված են միշտ օժանդակ բայերի հետ և ցույց են տալիս գործողություն, պատասխանում են՝ ի՞նչ լինել, ի՞նչ անել հարցերին։

Վաղուց արդեն սարերը կանաչ են: Նրա ծիծաղն անգամ սիրելի է: Արագիլը ճնճղուկի ձագերին պաշտպանում էր օձից: Արագիլը հավատարիմ թռչուն է: Այդ թռչունի հայրենիքը մեր բակի ծառն է: Հորեղբայրը դժվար ճանապարհով էր եկել: Ցերեկները սովորաբար մի քիչ քնում է: Ամպերը գունդ-գունդ կուտակվել էին

Posted in Մայրենի

Մայրենի 31․03․2022

Մեր զարմանահրաշ և բազմազգ աշխարհում գոյություն ունեն բազմաթիվ ավանդույթներ: Ավանդույթը, որի մասին հիմա կպատմենք՝ գրավում է իր իմաստությամբ և դրական վարվելակերպով…

Գոյություն ունի աֆրիկական մի ցեղ, որում մարդիկ հետևում են այս ավանդույթին.

Երբ ցեղից որևէ  մեկը վատ արարք է կատարում, նրան բերում են ավանի կենտրոն, շրջապատում ամբոխով, 2 օրվա ընթացքում հիշում են այն բոլոր լավ արարքները, որ կատարել է տվյալ մարդը և շնորհակալություն հայտնում նրան:

Նրանք համարում են, որ յուրաքանչյուր մարդ լավն ու բարի է լույս աշխարհ գալիս: Յուրաքանչյուրը սիրո, երջանկության, խաղաղության և անվտանգության է ձգտում, բայց այս արժեքների ետևից վազելով՝ մարդիկ երբեմն սխալվում են: Ցեղը այդ ամենում ազդանշան է տեսնում՝ օգնության կանչ: Նրանք միավորում են իրենց ուժերը, որպեսզի ոգևորեն ընկածին, վերականգնեն նրան և բերեն իրական էության՝ հիշեցնելով թե ով է նա իրականում:

Հետաքրիր է, այս նյութը կարդալուց հետո կմտածե՞ս, թե ինչպես ես վարվում այն մարդկանց հետ, ովքեր սայթաքում են` որևէ սխալ կամ վատ արարք են կատարում:

Հարցեր և առաջադրանք

Հարգելի սովորող, առաջադրված հարցերին կարող ես պատասխանել գրավոր կամ բանավոր. ինչպես կնախընտրես: Պատասխաններդ ձևակերպիր հնարավորինս կոնկրետ ու պատճառաբանված: Գրավոր պատասխանները հրապարկի’ր քո բլոգում, իսկ բանավոր պատումդ այնպես մշակիր ու ձևակերպիր, որ արդյունքում ռադիոնյութ ստեղծվի: Ի դեպ, կարող ես առաջադրաված հարցերը ուղղել նաև ծանոթ-անծանոթների, ընտանիքիդ անդամներին, ընկերներիդ: Հուսով եմ` հետաքրքիր և օգտակար աշխատանք է:

  • Ի՞նչ էին անում ցեղակիցները «ընկածին» ոգևորելու համար. ինչո՞ւ:
    Երբ ցեղից որևէ  մեկը վատ արարք է կատարում, նրան բերում են ավանի կենտրոն, շրջապատում ամբոխով, 2 օրվա ընթացքում հիշում են այն բոլոր լավ արարքները, որ կատարել է տվյալ մարդը և շնորհակալություն հայտնում նրան:
    Որպեսզի նա վերհիշեր, որ նա լավ մարդ է եղել, ու կատարել է լավ արարքներ։
  • Ընդգծի’ր տեքստի ամենակարևոր նախադասությունը:
    Նրանք համարում են, որ յուրաքանչյուր մարդ լավն ու բարի է լույս աշխարհ գալիս
  • Վերլուծի’ր աֆրիկյան ցեղի այս արարքը ու ձևակերպիր քո վերաբերմունքը:
    Նրանք իրենց ընկերոջը ոչ թե ամոթանք տվեցին, որ նա ավելի վատ զգար իրեն, այլ ընդհակառակը սիրով շրջապատեցին, որ իր մեջի չարությունը հելնի, ու նա հասկանա, որ իրեն սիրում են լավ արարքների համար։
  • Ինչո՞ւ են մարդիկ սխալվում: Քո ձևակերպմամբ ի՞նչ է սխալը:
    Մարդիկ կարող են սխալվել, բայց նրանց կարելի է ներել և տալ երկրորդ հնարավորություն։
  • Ինքդ ինչպե՞ս ես վարվում քո կարծիքով վատ արարք կատարած մարդու հետ: 
    Ես վատ արարք կատարած մարդուն ներում էմ և տալիս եմ երկրորդ հնարվորություն։
  • Երբ վատ արարք ես կատարում,  շրջապատդ, համադասարանցիներդ ինչպե՞ս են արձագանքում: 
    Ես չեմ հիշում, որ այդպիսի վատ արարք կատարեմ։
  • Կարո՞ղ ես քեզ հետ պատահած նմանատիպ մի իրավիճակ ներկայացնել:
    Ես չեմ հիշում, որ իմ հետ նմանատիպ դեպք լիներ։
Posted in Մայրենի

Մայրենիի տնային աշխատանք 14․03․2022


Գիտե՞ք որ գարուն է արդեն
Բոլորը թափվել են փողոց,
Լսո՞ւմ եք անուշ մի զնգոց
Գիտե՞ք որ գարուն է արդեն
Դյութում են շրթերը վարդե
Սրտերը կրակ են ու բոց
Գիտե՞ք որ գարուն է արդեն
Բոլորը թափվել են փողոց:

Հարցեր
1.Ո՞րն է քո ամենասիրելի եղանակը:
Իմ ամենասիրած եղանակը դա բոլոր եղանակներն են
2.Դուրս գրիր մակդիրները:
շրթերը վարդե, անուշ մի զնգոց, Սրտերը կրակ են ու բոց
3.Բացատրիր տվյալ տողերը
Դյութում են շրթերը վարդե
Սրտերը կրակ են ու բոց:

Գարունը ամենալավ եղանակն է սիրահարվելու համար, մարդկանց սրտերը ձմռան ցրտից հետո հալվում են , գարնան արևով ջերմանում ու սեր փնտրում։ Ծաղկում է վարդը և բոլորին իր սիրուն տեսքով հմայում։

Գոհարիկ – YouTube-Ըթերցում