Category: Մայրենի

331. Նախադասությունն ընդարձակի՛ր՝ ավելացնելով ո՞ւմ կամ ի՞նչը հարցերին պատասխանող բառեր կամ բառակապակցություններ:

            Մարդն ամբողջ կյանքում սիրում է իրեն շրջապատող լավ մարդկանց:
            Առավոտյան անտառում որսորդները գտել են նապաստակի փոկրիկ ձագուկներին:
            Հեռուներից վերադարձած մարդը կարոտով գրկեց իր հարազատներին:
            Հանկարծ իր կողքին տեսավ մի գեղացիկ ծաղիկ:

332. Նախադասությունն ընդարձակի՛ր՝ ո՞ւմ կամ ինչի՞ հարցերին պատասխանող բառեր կամ բառակապակցություններ ավելացնելով:

            Մարգերը ջրվեցին գյուղացու կողմից:
            Իմ ավագ քույրը երաժիշտ է:
            Նկարն անհետացել էր գրապահարանի վրայից:
            Մոխիրը տաք է, քանի որ կրակը նոր է մարել:

333. Նախադասությունն րնդարձակի՛ր՝ ե՞րբ, երբվանի՞ց, որքա՞ն ժամանակ, մինչև ե՞րբ հարցերին պատասխանող բառեր կամ բառակապակցություններ ավելացնելով:

            Մի տարօրինակ ճռռոց եմ լսում երեկ կեսօրից:
            Իմ կարծիքն ասել եմ վաղ արավոտյան նրան տեսնելիս:
            Գնաց, գնաց, երոկոյան հասավ մի քաղաքի:
            Ելույթից հետհո ծաղրածուն գլուխ տվեց ու հեռացավ:
            Նավաստին բաց ծով էր դուրս եկել փոտորիկի ժամանակ:
            Ծովն արդեն փոթորկել էր նավարկության ավարտին:
            Թռչունները չվելու էին աշնան գալստյան հետ:

334. Ինչպիսի՞ նախադասություններ են տրվածները: Դրանք ընդարձակի՛ր, դարձրո՛ւ յոթ—ութ բառանի:

            Երկիր մոլորակը պտտվում է իր առանցկի շուրջ մեկ օրում:
            Տարիներ անց մենք հասկանում ենք որ արդեն բավականին մեծ ենք:
            Լավագույն ընկերները հեռանում են ֆիզիկապես բայց միշտ քո սրտումեն:
            Դու մոռացել ես զանգահարլ ինձ և պայմանավորվել հանդիպման համար:
            Ես գտա մի հետաքրքիր խաղ, որը ինձ տվեց բազում գիտելիքներ աշխհագրության ոլորտից:

335. Նախադասություններն ընդարձակի՛ր:

            Փորձենք հասկանալ իրար առանց բղավելու:
            Աղջիկները կպատմեն ամառային արձակուրդների մասին:
            Մեծերը կլսեն փոկրիկների երգը:
            Կընտրեք մի գեղեցիկ շոր խնջույքի համար:
            Ճամփորդը վերադարձավ տուն երկար ճանապարհորդյությունից:

336. Նախադասությունը գրի՛ր առանց այն բառերի կամ բառակապակցությունների, որոնք պատասխանում են փակագծում տրված հարցին:

            Մի մարդ խանութում մեղր էր ծախում: (ինչպիսի՞, ո՞ր)
            Փաթեթում գավազան էր, թասակ և թիկնոց, որի օձիքի վրա նախշեր էին գործված: (ինչպիսի՞, ո՞ր)
           Կանգնած մատղաշ ծառը կորացել էր, իսկ նրա կատարից հաստ օղակով կախված մի թռչուն էր թառել: (որտե՞ղ)
            Բեռնատարները եկան: (ե՞րբ)

Թռչունը ցած թռավ ու առաջ շարժվեց տարօրինակ, մեծ ցատկերով, անհետացավ: (ե՞րբ, որտե՞ղ)
           Ծառի գագաթը բարձրացած որսորդը երկար պարաններով երկու մեծ պարկ իջեցրեց, որոնց մեջ չղջիկներն էին: (ե՞րբ. որտե՞ղ)
            Հավաքեցինք մեր հանդերձանքը և ճամփա ընկանք: (ե՞րբ, ի՞նչը)

Գարնան հրաւէրը

Ձմրան վերջն էր: Օր մը արեւը բարձրացաւ վեր ու աւելի ջերմ շողաց: Արեւին ժպիտովն ալ ծնաւ գարունը:

-Ծառե~ր, ծաղիկնե՜ր, խոտե՜ր ու բոյսե՜ր, արթնցէ՜ք, արթնցէ՜ք, այս ինչքան քնացաք,- ըսաւ գարունը: Ես արդէն եկած եմ արթնցէ՜ք ու երկիրը զարդարեցէք կանաչով:

-Բարե՜ւ, քեզ, բարե՜ւ, սիրելի գարուն,- ըսին խոտերը եւ կանաչ դարձան:

-Բարե՜ւ, Բարե՜ւ,- ըսին ծաղիկներն ու ծառերը եւ սկսան աճիլ ու ծաղկիլ:

-Օ՜, այս ի՜նչ լաւ է, որ եկար, սիրելի՛ գարուն, մենք թմրած էինք,- ըսին մեղուները եւ տզտզալով դուրս ելան իրենց փեթակներէն:

Դուրսը տաք էր: Թռչունները կ’երգէին: Մարդիկ կ’աշխատէին դաշտերուն եւ այգիներուն մէջ: Ամէն տեղ ծաղիկ էր ու կանաչ:

Մեղուները թռան մօտակայ խնձորենիի մօտ եւ խնդրեցին.

-Խնձորենի՜, ծաղիկներդ բա՜ց, որ հիւթդ քաղենք. մենք կարօտցած ենք ծաղիկներուն:

-Ափսո՜ս, շա՜տ ափսոս, որ իմ ծաղկելու ժամանակը չէ, գացէք բալենիին քով:

Մեղուները թռան դէպի բալենին:

-Բարո՜վ եկաք, ժի՛ր մեղուներ սիրունիկնե՛ր,- ըսաւ բալենին,- բայց իմ ծաղիկները դեռ քնացած են, վաղը եկէք:

Միւս կողմէն մեղուներուն կանչեց նշենին, որ իր վարդագոյն ծաղիկները արդէն բացած էր եւ լեցուած էր քաղցր հիւթով:

Մեղուները ուրախ ուրախ թռան դէպի նշենին:

Բառեր

Շողալ.- փայլիլ,  ճառագայթել:

Տզտզալ, տզզիւն.- բզզիւն (ճանճի, մեղուի, մժեղի):

Փեթակ.- մեղուատուն:

Այգի.- խաղողի կամ ընդհանրապէս պտղատու ծառեր տնկելու տեղ:

Բալ.- կեռասին թթուաշ (թթու) տեսակը, ծառը ՝բալենի:

Նշենի.- նուշի ծառ:

Հիւթ.- պտուղներէ քամուած հեղուկ:

Ժիր.- աշխոյժ, աշխատասէր:

Հարցումներ

1. Տարուան ո՞ր ամիսը մենք կը հրաւիրենք Գարունը, եւ որ եղանակին վերջաւորութեան:

Մարտ և Մայիս:

• Ինչո՞ւ համար եկաւ գարունը, ի՞նչ նպատակով:

Գարունը եկավ նրա համար, որ ծաղկեն ծաղիկները, որ մեղուները բզզան, որ բալենիները և մնացած ծառերը տան բերքեր:

• ի՞նչ եղան խոտերը, ծաղիկներն ու ծառերը երբ գարունը տեսան:

Խոտերը կանաչեցին, ծաղիկները ու ծառերը աճեցին:

• երբ տեսան գարունը Մեղուները ուրախացա՞ն, ի՞նչ ըրին:

Մեղուները հենց, որ տեսան գարունին սկսեցին ուրախանալ և բզզալ:

• Մեղուները ի՞նչ խնդրեցին խնձորենիէն:

Մեղոիները խնթերեցին խնծորենուց որ նա բացի իր ծաղիկները:

• Վերջաւորութեան ո՞վ հրաւիրեց մեղուներուն եւ մեղուները ինչո՞ւ ուրախ էին:

Վերջում մեղուներին հրավիրեց նշենին և մեղուները ուրախացան նրա համար որ նրանք կունեննա բերք:

Մի անգամ ուսուցիչ Քերականը գնում էր գնացքով և լսում էր խցիկի հարևանների խոսակցությունը: Բանվորներ էին հարավային Իտալիայից, որ արտասահման էին գնացել: Նրանք այնտեղ երկար էին աշխատել և հիմա հարազատներին տեսնելու համար ժամանակավորապես տուն էին դառնում:
-Ես 5 տարի առաջ եմ ուղևորություն ունեցել Իտալիա,- ասաց նրանցից մեկը:
– Իսկ ես Բելգիա եմ ուղևորություն ունեցել, ածխահանքում եմ աշխատել, և դա շա~տ դժվար էր:
Որոշ ժամանակ ուսուցիչ Քերականը լսում էր նրանց ու լռում: Բայց, եթե նրա դեմքին նայեիք, կնկատեիք, թե ինչպես է բարկանում և ինչքան նման է ջրով լիքը թեյնիկի, որն ուր որ է կեռա: Վերջապես ջուրը եռաց, կափարիչը թռավ, և խիստ նայելով ուղեկիցներին՝ ուսուցիչ Քերականը բացականչեց.
— «Ուղևորությո~ւն եմ ունեցել, ուղևորությո~ւն եմ ունեցել»: Էլի. «լինել» բայի փոխարեն «ունենալ» բայն օգտագործելը հարավցիներիդ սովորությունն է: Մի՞թե դպրոցում ձեզ չեն սովորեցրել, որ պետք է ասել. «Ես եղել եմ Իտալիայում», ոչ թե՝ «Ես ուղևորություն եմ ունեցել Իտալիա»:
Բանվորները լռեցին` հարգանքով լցված այդ սպիտակ մազերով, սև գլխարկով պատկառելի սինյորի նկատմամբ:
– «Ունենալ» բայը չի կարելի այդպիսի կապակցությամբ գործածել,- շարունակեց ուսուցիչ Քերականը,- դա կոպիտ սխալ է: Դա սխալ արտահայտություն է:
Բանվորները հոգոց հանեցին: Հետո նրանցից մեկը հազաց, կարծես համարձակություն էր հավաքում, և ասաց.
– Շատ հնարավոր է, սինյո´ր, որ դուք ճիշտ եք: Դուք, հավանաբար, շատ եք սովորել: Իսկ ես ընդամենը կրտսեր դպրոցն եմ ավարտել, բայց էն ժամանակ էլ ստիպված էի ավելի շատ ոչխար արածեցնել, քան դասագրքով զբաղվել: Շատ հնարավոր է, որ դա սխալ արտահայտություն է:
– Իհարկե, սխալ է:
– Հա-հա: Ու դա, երևի, շատ կարևոր է, չեմ վիճում: Բայց, ինձ թվում է, որ դա նաև շատ տխուր արտահայտություն է, շա՜տ: Ախր, մենք ստիպված ենք աշխատանք փնտրել օտար երկրներում… Ստիպված ենք լինում երկար ժամանակով լքել մեր ընտանիքները, երեխաներին:
Ուսուցիչ Քերականը շփոթվեց.
– Իհարկե…. Ընդհանրապես…Մի խոսքով… Սակայն, ինչ էլ որ լինի, ամեն դեպքում պետք է ասել «եղել եմ», ոչ թե ես «ուղևորություն եմ ունեցել»: Այդպես միայն գերմանացիներն են խոսում: Իսկ մենք պետք է գործածենք այլ բայ` ես եղել եմ, մենք եղել ենք, նա եղել է…
– Էհ,- հարգալից ժպտալով՝ ասաց բանվորը,- ես եղե´լ եմ: Մենք եղե´լ ենք… Գիտե՞ք, թե մենք ամենաշատը որտեղ կուզենայինք լինել: Մեր հայրենիքում: Չնայած մենք ուղևորություն ենք ունեցել Ֆրանսիայում էլ, Գերմանիայում էլ, բայց ամենից շատ կուզեինք այստեղ լինել` Իտալիայում, չհեռանալ այստեղից, աշխատանք, լավ տուն ունենալ և հանգիստ ապրել մեր տանը:
Եվ նա պարզ ու բարի աչքերով նայեց ուսուցիչ Քերականին: Ուսուցիչ Քերականը շատ էր ուզում բռունցքներով ծեծել իր գլուխը: Եվ ինքն իր հասցեին փնփնթում էր. «Տխմա´ր: Դու իսկական հիմար ես, ուրիշ ոչինչ: Սխալներ ես փնտրում… Սխալ արտահայտություննե~ր… Իսկ սխալը, և շատ ավելի լուրջ սխալը, ուրիշ տեղ է»:

Հարցեր և առաջանդրանքներ
1․Ովքե՞ր էին ուսուցիչ Քերականաի հարևաները։

2․Ի՞նչի մասին էին խոսում Բանվորները։

3․Դուրս գրիր քեզ անծանոթ բառերը։

4․Դուրս գրիր քեզ դուր եկած հատվածը։

5․Ի՞նչով էր ուղում ուսուցիչ Քերականը Բանվորներին։

Մի փոքրիկ տղա դուրս եկավ դպրոցից: 
Մը փոքրիկ տղն դուրս ելավ դպրոցից։

Ես աշխատում եմ գործարանում:
Ես աշխատեմ գործարանում։

Մի թռչուն թռավ արտից:
Մը թռչուն թռավ արտից։

Մի մարդ քարից մեծ գեղեցիկ տուն կառուցեց: 
Մը մարդ քարից մեծ գեղցիկ տուն կառցեց։

Մի մեծ արջ ուտում էր անտառի հատապտուղներից:
Մը մեծ արջ ուտեր անտառի հատապտուղներից։ 

Հացից մի կտոր պոկեց և տվեց շանը:
Հացից մը կտոր պոկեց եվ տվավ շանը։

Սովից քունը չէր տանում:
Սովեց քուն չին տանում։

Մի օր երեխաները դպրոց էին գնում:
Օրմը երեխաները դպրոց կերթայն։

երբ տղաների մայրը խանութում էր, տեսնում է անկրկնելի գունագեղ նկար։
Երբ տղաների մայրը խանութում, տեսնում է անկրկնելի գունագուն նկար

Մի օր նկարիչը աքաղաղ է նկարում, բայց մոռանում է գունավորել այն:
Օր մը նկարիչը աքաղաղ կնկար է կմոռնա գունավորել։

Վարդագույն քաղաքում ահ ու սարսափ էր տարածվել:
Վարդագույն քաղաքում ահ ու սարսափ տարածվելեր։

Ժամանակով մի մարդ ու մի կնիկ են լինում։
Ժամանակով մը մարդ ու մը կինկ կլա։

Անտառի ծառերից ոչ մեկը նրա հետ ընկերություն չէին անում:
Անտառի ծառերուց ոչ մինը անորհետ ընկերություն չանեյին որ։

Նա իր ոտքի տակ սեղմել էր մի դեղնափայլ մետաղ ու կանչում էր:
Նա իր ոդին տակ սեղմած է մը դեղնափայլ մետաղ ու կկանչ է։

Մի օր էլ տերտերը պառկում է քնելու, իսկ նրա հարևանը չի ունենում լոբի, և որոշում է որ պետք է տերտերից մի քանի հատը վերցնի։ Հարևանը թակում է դուռը և տերտերը բացում է դուռը։ Հարևանը հարցնում է տերտերից՝ չի ունենա նա մի քանի հատ լոբի իսկ տերտերը պատասխանում է, որ նա ունի լոբի, բայց չի կարող տալ, քանի որ դրանցով հաշվում է Զատկի օրերը։ Այդ պահին ձեռքը տանում է գրպանը, որ ստուգի տեսնի, արդյոք իր սիրելի լոբիները մնացել են, հասկանում է, որ փարաջայի գրպանը ծակվել էր, և իր լոբու ողջ պաշարը թափել էր։

Լեզվական առաջադրանքներ

1. Դուրս գրել 10-ական ի՞նչ և ինչպիսի՞ հարցերի պատասխանող բառեր:
   ի՞նչ-տղա, մարմին, գնդիկի, գաղտնիք, ղեկավար, բռնակալը, բանտը, ժամանակ, ապակուց, քաղաքը
   ինչպիսի՞-թափանցիկ, սև, բարի, ազնիվ, դաժան, չար, վատ, աղքատ, պայծառ, ամենամութ
2. Կանաչով նշված բառերի համար գրեք իմաստով հակառակ բառեր:
   թափանցիկ-չերևացող
   սխալ-ճիշտ
   տղամարդ-կին
   հեշտ-դժվար
   բարձրաձայն-ցածրաձայն
   դաժան-բարեգութ
   լուռ-աղմուկ
   ատում-սիրել
3. Դեղինով նշված բառերը բացատրեք ինչպես բացատրվում է օրինակում:

Օրինակ՝ մորաքույր- մայրիկի քույրիկը, ժամացույց-ժամ ցույց տվող սարք:
մայրաքաղաքում-մայրաքաղաքում գտնվող
ամենաշատը-Բոլորից շատը
ջրավազանում-ջրավազանի մեջ
միանգամից-առաջին անգամից
մահապատժի-մահի պատիժ
անարդարությունից-ոչ արդար բան
բանտախցի-բանտի սենակ
միջանցքի-երկար անցնելու տեղ
լուսամուտներ-դուրս նաելու անցքերը։

303. Կետերի փոխարեն մի բառ գրի՛ր, որն ընդգծված բառի հետ պատասխանի ի՞նչ է անում, ի՞նչ է լինում, ո՞վ է, ի՞նչ է, ո՞րն է կամ ինչպիսի՞ն է հարցին:

Օրինակ՝ Գայլը ոռնում է: Ճռռացողը դռնակն էր: Այգին դեղին է:

Կակաչը կարմիր է: Ես քայլում եմ: Մտնողը մտնում է: Կաթիլը ծորում է: Ընկերս ծիծաղում է: Եղանակը լավնե է: Իմ ծննդավայրը մանկատունն է:

304. Նախադասության մեջ կետերի փոխարեն գրի՛ր մի բառ, որն ընդգծված հատկանիշը վերագրի առարկային: Փուչիկը գունավոր է: Անձրևը հորդ է:

Դուք գեղեցիկ եք: Նա բարի է: Կինը երիտասարդ է: Երկինքը մաքուր է:

305. Կետերի փոխարեն մի բառ գրի՛ր, որը նախադասության ընդգծված բառին վերագրվող հատկանիշ արտահայտի: Օրինակ՝ Եղնիկը զգուշավոր է: Դու աշակերտ ես:

Տերևը աշնանային է: Ես աղջիկ եմ: Մեր բակը մաքուր է: Ջրի թագավորությունը լավն է: Արևը հսկա աստղ է: Այս տարին անձրևոտ տարի է:

306. Տրված առարկաներին երկուական հատկանիշ վերագրի՛ր: Ստացված նախադասությունների մեջ գրածդ բառը կամ արտահայտությունն ինչպե՞ս կանվանես:

Օրինակ՝ Օր – Օրը պայծառ է: Օրը մթնեց:

Նկար-Նկարը գեղեցիկ է։ Նկարը լավն է, թիթեռ-Թիթեռը թռչում է։ Թիթեռը թրվռում է, անտառ-Անտառը կանաչում է։ Անտառը ծաղկում է, քույր-Քույրս տասնհինգ տարեկան է։ Քույրս գնում է դպրոց, ճամփորդ-Ճամփորդը մոլորվում է: Ճամփորդը գնում է անտառ։

307. Փորձիր բացատրել, թե ինչո՞ւ են նախադասությունների մեջ ընդգծված բառերն անվանում ստորոգյալ (ստորոգել — հայտնել, տրամաբանորեն ինչ-որ բան վերագրել առարկային, առարկայի մասին եղածը հաստատել):

Ստորոգյալները նախադասության մեջ դրված են միշտ օժանդակ բայերի հետ և ցույց են տալիս գործողություն, պատասխանում են՝ ի՞նչ լինել, ի՞նչ անել հարցերին։

Վաղուց արդեն սարերը կանաչ են: Նրա ծիծաղն անգամ սիրելի է: Արագիլը ճնճղուկի ձագերին պաշտպանում էր օձից: Արագիլը հավատարիմ թռչուն է: Այդ թռչունի հայրենիքը մեր բակի ծառն է: Հորեղբայրը դժվար ճանապարհով էր եկել: Ցերեկները սովորաբար մի քիչ քնում է: Ամպերը գունդ-գունդ կուտակվել էին

Մեր զարմանահրաշ և բազմազգ աշխարհում գոյություն ունեն բազմաթիվ ավանդույթներ: Ավանդույթը, որի մասին հիմա կպատմենք՝ գրավում է իր իմաստությամբ և դրական վարվելակերպով…

Գոյություն ունի աֆրիկական մի ցեղ, որում մարդիկ հետևում են այս ավանդույթին.

Երբ ցեղից որևէ  մեկը վատ արարք է կատարում, նրան բերում են ավանի կենտրոն, շրջապատում ամբոխով, 2 օրվա ընթացքում հիշում են այն բոլոր լավ արարքները, որ կատարել է տվյալ մարդը և շնորհակալություն հայտնում նրան:

Նրանք համարում են, որ յուրաքանչյուր մարդ լավն ու բարի է լույս աշխարհ գալիս: Յուրաքանչյուրը սիրո, երջանկության, խաղաղության և անվտանգության է ձգտում, բայց այս արժեքների ետևից վազելով՝ մարդիկ երբեմն սխալվում են: Ցեղը այդ ամենում ազդանշան է տեսնում՝ օգնության կանչ: Նրանք միավորում են իրենց ուժերը, որպեսզի ոգևորեն ընկածին, վերականգնեն նրան և բերեն իրական էության՝ հիշեցնելով թե ով է նա իրականում:

Հետաքրիր է, այս նյութը կարդալուց հետո կմտածե՞ս, թե ինչպես ես վարվում այն մարդկանց հետ, ովքեր սայթաքում են` որևէ սխալ կամ վատ արարք են կատարում:

Հարցեր և առաջադրանք

Հարգելի սովորող, առաջադրված հարցերին կարող ես պատասխանել գրավոր կամ բանավոր. ինչպես կնախընտրես: Պատասխաններդ ձևակերպիր հնարավորինս կոնկրետ ու պատճառաբանված: Գրավոր պատասխանները հրապարկի’ր քո բլոգում, իսկ բանավոր պատումդ այնպես մշակիր ու ձևակերպիր, որ արդյունքում ռադիոնյութ ստեղծվի: Ի դեպ, կարող ես առաջադրաված հարցերը ուղղել նաև ծանոթ-անծանոթների, ընտանիքիդ անդամներին, ընկերներիդ: Հուսով եմ` հետաքրքիր և օգտակար աշխատանք է:

• Ի՞նչ էին անում ցեղակիցները «ընկածին» ոգևորելու համար. ինչո՞ւ:
  Երբ ցեղից որևէ  մեկը վատ արարք է կատարում, նրան բերում են ավանի կենտրոն, շրջապատում ամբոխով, 2 օրվա ընթացքում հիշում են այն բոլոր լավ արարքները, որ կատարել է տվյալ մարդը և շնորհակալություն հայտնում նրան:
  Որպեսզի նա վերհիշեր, որ նա լավ մարդ է եղել, ու կատարել է լավ արարքներ։
  
• Ընդգծի’ր տեքստի ամենակարևոր նախադասությունը:
  Նրանք համարում են, որ յուրաքանչյուր մարդ լավն ու բարի է լույս աշխարհ գալիս
  
• Վերլուծի’ր աֆրիկյան ցեղի այս արարքը ու ձևակերպիր քո վերաբերմունքը:
  Նրանք իրենց ընկերոջը ոչ թե ամոթանք տվեցին, որ նա ավելի վատ զգար իրեն, այլ ընդհակառակը սիրով շրջապատեցին, որ իր մեջի չարությունը հելնի, ու նա հասկանա, որ իրեն սիրում են լավ արարքների համար։
  
• Ինչո՞ւ են մարդիկ սխալվում: Քո ձևակերպմամբ ի՞նչ է սխալը:
  Մարդիկ կարող են սխալվել, բայց նրանց կարելի է ներել և տալ երկրորդ հնարավորություն։
  
• Ինքդ ինչպե՞ս ես վարվում քո կարծիքով վատ արարք կատարած մարդու հետ: 
  Ես վատ արարք կատարած մարդուն ներում էմ և տալիս եմ երկրորդ հնարվորություն։
  
• Երբ վատ արարք ես կատարում,  շրջապատդ, համադասարանցիներդ ինչպե՞ս են արձագանքում: 
  Ես չեմ հիշում, որ այդպիսի վատ արարք կատարեմ։
  
• Կարո՞ղ ես քեզ հետ պատահած նմանատիպ մի իրավիճակ ներկայացնել:
  Ես չեմ հիշում, որ իմ հետ նմանատիպ դեպք լիներ։

---

Գիտե՞ք որ գարուն է արդեն
Բոլորը թափվել են փողոց,
Լսո՞ւմ եք անուշ մի զնգոց
Գիտե՞ք որ գարուն է արդեն
Դյութում են շրթերը վարդե
Սրտերը կրակ են ու բոց
Գիտե՞ք որ գարուն է արդեն
Բոլորը թափվել են փողոց:

Հարցեր
1.Ո՞րն է քո ամենասիրելի եղանակը:
Իմ ամենասիրած եղանակը դա բոլոր եղանակներն են
2.Դուրս գրիր մակդիրները:
շրթերը վարդե, անուշ մի զնգոց, Սրտերը կրակ են ու բոց
3.Բացատրիր տվյալ տողերը
Դյութում են շրթերը վարդե
Սրտերը կրակ են ու բոց:

Գարունը ամենալավ եղանակն է սիրահարվելու համար, մարդկանց սրտերը ձմռան ցրտից հետո հալվում են , գարնան արևով ջերմանում ու սեր փնտրում։ Ծաղկում է վարդը և բոլորին իր սիրուն տեսքով հմայում։

Գոհարիկ – YouTube-Ըթերցում

Ես իմ անուշ Հայաստանի արևահամ բարն եմ սիրում,
Մեր հին սազի ողբանվագ, լացակումած լարն եմ սիրում,
Արնանման ծաղիկների ու վարդերի բույրը վառման,
Ու նաիրյան աղջիկների հեզաճկուն պա՛րն եմ սիրում։

Սիրում եմ մեր երկինքը մուգ, ջրերը ջինջ, լիճը լուսե,
Արևն ամռան ու ձմեռվա վիշապաձայն բուքը վսեմ,
Մթում կորած խրճիթների անհյուրընկալ պատերը սև,
Ու հնամյա քաղաքների հազարամյա քա՛րն եմ սիրում։

Ո՛ւր էլ լինեմ — չե՛մ մոռանա ես ողբաձայն երգերը մեր,
Չե՜մ մոռանա աղոթք դարձած երկաթագիր գրքերը մեր,
Ինչքան էլ սո՜ւր սիրտս խոցեն արյունաքամ վերքերը մեր —
Էլի՛ ես որբ ու արնավառ իմ Հայաստան — յա՛րն եմ սիրում։

Իմ կարոտած սրտի համար ո՛չ մի ուրիշ հեքիաթ չկա․
Նարեկացու, Քուչակի պես լուսապսակ ճակատ չկա․
Աշխա՛րհ անցի՛ր, Արարատի նման ճերմակ գագաթ չկա․
Ինչպես անհաս փառքի ճամփա՝ ես իմ Մասիս սա՛րն եմ սիրում։

Բար- Պտուղ
ողբանվագ- Սգո նվագ։
նաիրյան- Նաիրի երկրին ու նրա ժողովրդին հատուկ՝ վերաբերող, հայկական:
բուք- Սաստիկ քամի։
վսեմ- Բարձր՝ վեհ բովանդակություն։
որբ- Ծնողներին կամ նրանցից մեկին կորցրած անչափահաս երեխա:
լուսապսակ- Լուսեղեն պսակ ունեցող:

• Կարդա’ բանաստեղծությունը` դուրս գրելով մակդիրները և բացատրելով դրանք:
  արևահամ-Արևի ջերմությամբ գոյացած համ:
  արնանման-Արյունի նման գույն։
  վիշապաձայն-Վիշապի ձայն ունեցող, հանող, ուժեղ ձայն:
  արյունաքամ-Արյունը քամված։
• Դուրս գրիր այն բառերը, որոնք միայն այս բանաստեղծության մեջ հանդիպեցիր: Փորձիր բացատրել:
  վիշապաձայն-Վիշապի ձայն ունեցող հանող:
  ողբանվագ-Սգո նվագ։
  նաիրյան-Նաիրի երկրին ու նրա ժողովրդին հատուկ վերաբերող, հայկական:
• Առանձնացրու քեզ առավել դուր եկած քառատողը և մեկնաբանիր ընտրությունդ:
  Իմ կարոտած սրտի համար ո՛չ մի ուրիշ հեքիաթ չկա․
  Նարեկացու, Քուչակի պես լուսապսակ ճակատ չկա․
  Աշխա՛րհ անցի՛ր, Արարատի նման ճերմակ գագաթ չկա․
  Ինչպես անհաս փառքի ճամփա՝ ես իմ Մասիս սա՛րն եմ սիրում։

Այստեղ խոսվում է Արարատ լեռան մասին և ես կարծում էմ, որն այն իսկապես գեղեցիկ է, աշխարհում ամենան։

• Դուրս գրիր մի քանի բառակապակցություն և դրանցով նախադասություններ կազմիր:
  վիշապաձայն բուք-Այսօր շատ ուժեղ վիշապաձայն բուք է դրսում, կարծես ձմեռը վերադարձե է։
  նաիրյան աղջիկներ-Մեզ հյուր են եկել ամենագեղեցիկ նայիրիան աղջիկները։
  ողբաձայն երգեր- Ես կարծում եմ, որ 6/8 ոճի երգերը դրանք ողբաձայն երգեր են։
  արյունաքամ վերքեր- Արյունաքամ վերքերով անգամ, առյուծը մնում է որպես իսկական արքա և չհանձնվող։
  
• Ընդգծված բառերը փոխարինիր հոմանիշ բառերով: Ի՞նչ փոխվեց. դիտարկիր:
  բույր-բուրմունք
  ջինջ-մաքուր
  ողբաձայն-ողբի ձայն
  ճերմակ-սպիտակ
• Համացանցում փնտրիր և առանձնացրու Մարտիրոս Սարյանի նկարներից մեկը, որն առավել համապատասխանում է բանաստեղծության նկարագրությանը: Հիմնավորի’ր ընտրությունդ:
  
  ԱՅՍՏԵՂ բանաստեղծը սպիտակ մազերով է, ինչպես ալեհեր Արարատն է, միշտ սպիտակ ձյունով պատված։