Category: Մաթեմատիկա

Ա	Բ	Գ	Դ	Ե	Զ	Է	Ը	Թ
1	2	3	4	5	6	7	8	9
Ժ	Ի	Լ	Խ	Ծ	Կ	Հ	Ձ	Ղ
10	20	30	40	50	60	70	80	90
Ճ	Մ	Յ	Ն	Շ	Ո	Չ	Պ	Ջ
100	200	300	400	500	600	700	800	900
Ռ	Ս	Վ	Տ	Ր	Ց	Ւ	Փ	Ք
1000	2000	3000	4000	5000	6000	7000	8000	9000

Օգտվելով   այս  աղյուսակից   լուծեք  խաչբառը․

Ուղղահայաց

• Գտիր  69 թվի ամենամեծ ու ամենափոքր բաժանարարների գումարը։
  69+1= Հ
• Գտիր  ամենափոքր եռանիշ թվի վեցնապատիկը։
  100×6= Ո
• Գտիր  27000  և 9 թվերի քանորդը։
  27000:9= Վ
• Գտիր  245  թվի  2/7 մասը։
  245:7×2= Հ
• Ո՞րն է ամենափոքր բնական թիվը։
  1= Ա
• Գտիր  600  թվի  2/3 մասը։
  600:3×2= Ն
• Նարեն ու Նարեկը միասին ունեն  1000 դրամ։ Որքա՞ն գումար ունի Նարեն, եթե Նարեկը ունի Նարեից 200 դրամ ավելի շատ գումար 1000-200×2= Ն
• Քանի՞  բաժանարար  ունի 16 թիվը։
  1, 2, 4, 8, 16- Ե
• Գտիր  50  և 40 թվերի արտադրյալը։
  50×40= Ս

Հորիզոնական

• Գտիր 15 թվի   3/5 մասը։
  15:5×3= Թ
• Ո՞րն է 600 թվի ամենամեծ բաժանարարը։
  Ո
• Ո՞րն է  ամենափոքր քառանիշ թվի  յոթնապատիկը։
  1000×7= Ւ
• Գտիր  24000  և 120  թվերի քանորդը։
  24000:120= Մ
• Ո՞ր թիվն է   հանդիսանում  բոլոր բնական թվերի համար բաժանարար։
• Ն

•   Գտիր ամենափոքր եռանիշ թվի եռապատիկը։
  100×3= Յ

• Գտիր  24  թվի ամենափոքր  բաժանարարը։
  1= Ա

• Տուփում կա 100  կարմիր, 299 կապույը և 50 կանաչ գնդիկ:
   Առանց նայելու   ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ պետք է հանել տուփից, համոզված լինելու համար, որ 3 տարբեր  գույնի գնդիկներից էլ  դուրս   կգա։
  100+299+1= Ն

					Թ
					Ո
					Ւ
					Մ
					Ա
Հ	Ո	Վ	Հ	Ա	Ն	Ն	Ե	Ս
					Յ
					Ա
					Ն

Այն կոտորակը, որի համարիչը փոքր է հայտարարից  անվանում  ենք կանոնավոր  կոտորակ։

Օրինակ՝    կոտորակը կանոնվոր է, քանի որ 5<8։

Այն կոտորակը, որի  համարիչը մեծ է հայտարարից  կամ հավասար է նրան  անվանում ենք անկանոն  կոտորակ։

Օրինակներ՝

   կոտորակը անկանոնէ, քանի որ 7>5

 կոտորակը անկանոնէ, քանի որ 7=7:

Առաջադրանքներ՝

Իրարից   առանձնացրեք կանոնավոր և անկանոն կոտորակները․

կանոնավոր-19/25, 16/105, 7/8, 79/85, 7/31, 11/905, 79/95, 56/65։
անկանոն-17/15, 117/5, 27/4, 45/11, 151/151, 33/33:

Աստղանիշը փոխարինիր այնպիսի թվանշանով, որ ստանաս

 կանոնավոր կոտորակ

Անկանոն  կոտորակ

Համեմատեք․

 >

 >

 >

1 < 

1 > 

1 = 

Արտահայտիր նշված միավորներով՝

Խնդիր1․

Մայրիկը իր պատրաստած պիցցայի  -րդ մասը տվեց   Նարեին, -րդ մասը՝ Աննային։ Պիցցայի ո՞ր մասը մնաց։
1+8+2+8=19

Խնդիր2․

Ավտոմեքենան  պետք  է անցներ   200 կմ ճանապարհ։ Նա  արդեն  անցել է ճանապարհի -րդ մասը։ Որքա՞ն ճանապարհ նրան մնաց անցնելու։
200:4×3=150

Խնդիր3․

Ամբողջ ճանապարհի -րդ մասը անցնելուց հետո  ո՞ր մասը կմնա անցնելու։
9-5=4

Խնդիր4․

Գիրքն ունի 500 էջ։ Գայանեն կարդաց գրքի 3/4-ը։ Քանի՞ էջ մնաց կարդալու։
500:4×3=150

Թեմա՝ Մաս և ամբողջ։ Թվի մաս գտնելը։

1. Գտիր  120  թվի  4/6  մասը։
   120:6×4=80
2. Գտիր  180  թվի  5/3  մասը։
   180:3×5=300
3. Գտիր  240  թվի  6/40  մասը։
   240:40×6=36
4. Գտիր  250  թվի  4/5  մասը։
   250:5×4=200
5. Քանի՞  դեցիմետր  է  2/10 մետրը։
   10:10=1
6. Քանի՞ մետր  է  3/4 կմ-ը։
   1000:4×3=750
7. Քանի՞ սանտիմետր է  3/5 մետրը։
   100:5×3=60
8. Քանի՞ րոպե  է  4/6 ժամը։
   60:6×4=40
9. Քանի՞  ժամ  է  5/6 օրը։
   24:6×5=20
10. Քանի՞ մետր  է  3/10  կիլոմետրը։
    1000:10×3=300
11. Գտիր մետրի  3/5 մասը։
    100:5×3=60
12. Արտահայտիր 2/3 ժամը  րոպեներով։
    60:3×2=40
13. Գտիր թվի նշված մասը։
    450-ի   2/9-րդ մասը
    450:9×2=100
    280-ի  5/7-րդ մասը
    280:7×5=20
    300-ի  7/10-րդ մաս
    300:10×7=210
    480-ի  5/6-րդ մասը:
    480:6×5=400

14.Արտահայտիր նշված միավորներով։

1/6 ժ=60×6=360 ր
1/4 կմ =1000:4×1=250 մ
1/6 օր =24×6=144 ժ
1/4 տարի =12:4=3 ամիս
1/25 ց = 100:25=4կգ
1/5  մ = 100:5=20*1=20սմ:

15.Արտահայտիր նշված միավորներով։
3/4  ժ= 60:4*3=45ր
3/10  կմ =1000:10*3=300 մ
5/6  օր =24:6*5=20 ժ
5/6  տարի =12:6*5=10 ամիս
3/4 ց = կգ
100:4*3=75
7/10  մ = 100:10*7=70սմ:

16․ Տուփում կար 20 միատեսակ մատիտ։  Տուփից հանեցին  դրանց  3/5 մասը։  Քանի՞  մատիտ  մնաց տուփում։
20:5=4
4*3=12

1․Գտիր թվի նշված մասը։
180-ի   5/9-րդ մասը-180:9×5=100
200-ի  4/5-րդ մասը-200:5×4=160
100-ի  3/10 -րդ մասը-100:10×3=30
150-ի  2/5  -րդ մասը-150:5×2=60

2.Արտահայտիր նշված միավորներով։

1/4 ժ=60:4*1=15 ր
1/5 կմ =100:5*1=20 մ
1/3 օր =24:3*1=8 ժ
1/4 տ = 12:4*1=3ամիս
1/5 ց =100:5*1=20 կգ
1/4  մ =1000:4*1=250 սմ:

3.Արտահայտիր նշված միավորներով։
5/ 6  ժ=60:6*5=50 ր
4/5  կմ =1000:5*4=50 մ
5/6  օր =24:6=4*5=20 ժ
3/4  տ =24:4=6*3=18 ամիս
3/20 ց =100:20=5*3=15 կգ
4/5  մ =100:5=20*4=80 սմ:

4.  Արամը  դպրոցից տուն վերադառնալիս  ճանապարհի   1/4 մասը  անցնելուց հետո, ճանապարհի ո՞ր մասը դեռ  պետք է անցնի։
4-1=3

3/4

5․ Արկղում կար 120 միատեսակ գնդակ։ Արկղից հանեցին դրանց 7/8 մասը։ Քանի՞ գնդակ մնաց արկղում։
120:8×7=15*7=105

6․ Ջրավազանում կար 3200 լիտր ջուր։ Այգին ջրելու համար օգտագործվեց դրա 5/8 մասը։ Քանի՞ լիտր ջուր մնաց ջրավազանում։
3200:8*5=2000

7․ Ո՞ր պատկերի 3/5 մասն է գունավորված։

1)3/2

2)2/3

3)3/1

Չափման միավորներ

• 9 ր 20 վ արտահայտիր վայկյաններով։
  9×60+20=560վ
• 5 կիլոմետր 25 մետրը արտահայտիր մետրերով։
  5000+25=5025մ
• 9 ժ 45 ր-ն արտահայտիր րոպեներով։
  9×60+45=585ր
• 8 ժ 40 ր-ն արտահայտիր րոպեներով։
  8×60+40=520ր
• 5 կմ 7 մ 3 դմ-ն արտահայտիր դեցիմետրերով։
  50.000+70+3=50.073դմ
• 6 կգ 400 գ –ը արտահայտիր գրամներով։
  6*1000+400=6400գ
  
• 240000 մ-ը արտահայտիր կիլոմետրերով
  240000/1000=240կմ
• 3 ժ 46 րոպեն արտահայտիր րոպեներով․

3*60+4=226ր

• 4000  կգ-ը արտահայտիր ցենտներներով:

4000/100=40ց

• 8 տ 4 ց 60 կգ-ը արտահայտիր կիլոգրամներով։

8000+400+60=8460կգ

• 6 տ 4 ց 5 կգ –ը արտահայտիր կլիլոգրամներով, ի՞նչ թիվ կստանանք:

6000+400+5=6405կգ

• 9  կգ 705 գ-ն արտահայտիր գրամներով։

9000+705=9705գ

• 6 կմ 75 մ-ն արտահայտիր մետրերով։
  6000+75=6075
• 360 վայրկյանը արտահայտիր րոպեներով։

360/60=60ր

• 6 ժամ 35 րոպեն արտահայտիր րոպեներով․

6*60=360+35=395

• 5 դեցիմետր 20 սանտիմետրը արտահայտիր սանտիմետրերով․

50+20=70

• 8 կգ 200 գ –ը արտահայտիր գրամներով։

8000+200=8200գ

• 5 ժամ 25 րոպեն արտահայտիր րոպեներով․

5×60=300

300+25=325 ր

• 8 կմ 6 մ 5 դմ-ը արտահայտիր դեցիմետրերով։
  8*1000=8000
  8000/10=800
  6*10=60
  800+60+5=865

Ընտրիր այն թվանշանը, որը տեղադրելով աստղանիշի փոխարեն՝ կստացվի ճիշտ անհավասարություն․

• 10 ց 740 կգ < 10ց 840կգ։
  
  
• 6 տ 2 ց < 6 տ 500 կգ
  
  
• 8 տ 750 կգ > 8 տ 7 ց
  
  
• 20 դմ 320 սմ > 20 դմ 150 սմ։
  
  
•  8 կմ 30 դմ > 8 կմ 1 մ
  
  
• 8 տ 640 կգ > 8 տ 550 կգ։
  
  
• 8 ց 840 կգ < 8 ց 940 կգ։
  
  

10 կմ 220 մ > 10 կմ 150 մ։

Առաջադրանքներ

1. Պատկերներից յուրաքանչյուրի  վրա  նշված մասն արտահայտիր թվերով։

ա)

մեկ իններորդ

բ)

մեկ հինգերորդ

գ)

մեկ վեցերորդ

դ)

երեք տասըերորդ

ե)

Թվի


երեք իններորդ

մաս գտնելը

Օրինակ՝ 36-ի   -րդ մասը կլինի՝

36։6=6

• Գտիր թվի նշված մասը։

160-ի   -րդ մասը-160։4=40

250-ի   -րդ մասը-250:5=50

3000-ի   -րդ մասը-3000:10=300

180-ի   -րդ մասը-180:9=20

• Հաշվիր։

245 կգ-ի  -րդ մասը-245կգ:5=45

24 ժ-ի    -րդ մասը-24ժ:4=6

210 դրամի   -րդ մասը-210դր:7=30

• Արտահայտիր նշված միավորներով։

  ժ=  ր-60;6=10

  կմ = մ-1000:5=200

  օր = ժ-24:12=2

  տ = ամիս-12:4=3

  ց = կգ-100:10=10

  մ =  սմ-100:20=5

1.Գտիր օրինաչափությունը և նշիր հարցական նշանի փոխարեն թաքնված թիվը:

9։3×4=12

2.Հյուսիսային դպրոցի տոնածառը զարդարեցին կարմիր, դեղին և սպիտակ խաղալիքներով։ Կարմիր խաղալիքները 20 հատ էին, դեղին խաղալիքները 5-ով պակաս էին կարմիր խաղալիքներից, իսկ սպիտակները՝ 8-ով ավել էին դեղիններից։ Քանի՞ խաղալիք կար տոնածառին:
1)20-5=15
2)15+8=23
3)20+23+15=58

3. Հյուսիսային դպրոցից մինչև կինո Հայաստան ճամբարականները քայլքով հասնում են 20 րոպեում, ֆիլմը սկսվում է ժամը՝ 12:30: Ճամբարականները ժամը քանիսի՞ն պետք է դուրս գան դպրոցից, որպեսզի չուշանան ֆիլմի դիտումից, եթե նախատեսել են 20 րոպեանոց կանգառ այգում:
12:30-40=11:50

4. Մարզական ստուգատեսին մասնակցելու համար Վարդանը հեծանվով Հյուսիսային դպրոցից Հարավային կամ Հարավային դպրոցից Հյուսիսային հասնում է 25 րոպեում։ Քայլքով քանի՞ րոպեում կհասնի Հարավային դպրոցից Հյուսիսային դպրոց, եթե այդ նույն ճանապարհի վրա հեծանվով 2 անգամ ավելի քիչ ժամանակ է ծախսում, քան քայլելիս:

25×2=50

5. Նարեն դդմային խաղեր խաղալու համար արկղով դդումներ բերեց դպրոց։ Արկղում եղած դդումներից մեկական բաժանեց 4 ընկերներին, իսկ արկղի մեջ մնացած 2 դդումը իրեն վերցրեց։ Նարեն քանի՞ դդում բերեց դպրոց:
4+2=6

6. 2կգ խնձորի և 1կգ սալորի համար վճարեցին 1800 դրամ։ Որքա՞ն արժեն մեկ կիլոգրամ խնձորը և մեկ կիլոգրամ սալորը միասին, եթե խնձորի մեկ կիլոգրամն 150 դրամով թանկ է սալորի մեկ կիլոգրամից։


7․ Օգտագործելով 1, 4, 5, 8 թվանշանները՝ քանի՞ քառանիշ թիվ կարելի կազմել, որ բաժանվի 11-ի և թվի գրության մեջ թվանշանները չկրկնվեն։
4851, 5841, 1584, 4158, 8514, 8415, 5148,

8. Կարինեի պապիկը 66 տարեկան է։ Կարինեն իր պապիկից փոքր է 6 անգամ։ 5 տարի հետո Կարինեն քանի՞ տարով փոքր կլինի իր պապիկից։

66:6=11
11+5=16
66+5=71
71-16=55

Սիրելի սովորողներ, այսօր միասին կքննարկենք Հունվար ամսվա մաթեմատիկայի ֆլեշմոբի 1 և 2-րդ մակարդակների հետևյալ խնդիրները

1․Հունվարի 11-ը երկուշաբթի է։ Շաբաթվա ի՞նչ օր կլինի հունվարի 28-ը:
11+7=18
18+7=25
25+3=28-հինգշաբթի

2․Երեք կիլոգրամ ալյուրից կարելի է թխել 50 միանման գաթա: Յոթ ու կես կիլոգրամ ալյուրից քանի՞ այդպիսի գաթա կթխվի:
7.50=100+25=125

3․ Դդմախաղի ժամանակ Գայանեն, Գևորգը, Տիգրանը և Էլլան միասին խաղաղացին 10 տարբեր խաղեր, որոնցից յուրաքանչյուրը խաղում էր մենակ: Ամենաշատ խաղերը Գայանեն խաղաց, իսկ ամենաքիչը՝ Էլլան։ Տղաները միասին քանի՞ խաղ խաղացին:
4+2+3+1=10

 4․ Դդումներ գնելու համար Կառլենն ուներ 1000 դրամ։ Մեծ դդումն արժեր 200 դրամ, իսկ փոքր դդումը՝ 150 դրամ։ Տաբեր չափերի ամենաշատը քանի՞ դդում կարող է գնել այդ գումարով:
3*200=600
150*2=300

3 հատ մեծ 2 հատ փոքր

5․Դդմագլոր խաղի համար Հյուսիսային դպրոցի երկու ջոկատներ դդումներ ունեին: Եթե առաջին ջոկատը 2 դդում փոխանցի մյուս ջոկատին, ապա իր մոտ կմնա 2 անգամ ավելի քիչ դդում, քան մյուս ջոկատում, իսկ եթե երկրորդ ջոկատը 2 դդում փոխանցի առաջինին, ապա երկու ջոկատներում կլինեն հավասար քանակությամբ դդումներ։ Յուրաքանչյուր ջոկատ քանի՞ դդում ուներ:

2×2=4

6․ Երեք տարբեր բնական թվերի գումարը ութ է։ Նշեք այդ թվերից ամենամեծը։
5+2+1=8
5

7․Պարկում 4 սև, 5 կարմիր, 6 դեղին, 7 նարնջագույն մատիտ կա: Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ մատիտ է հարկավոր հանել պարկից, որ չորս գույնի մատիտներից էլ դուրս գա։
7+6+5+1=19

8․Հյուսիսային դպրոցի 4-1 դասարանի բոլոր սովորողները մասնակցել են Դիջիթեք 2021 և Բնագիտատեխնիկական ստուգատեսերին։ Նրանցից 19-ը մասնակցել է Դիջիթեքին, 16-ը՝ բնագիտատեխնիկական ստուգատեսին, իսկ 7-ը՝ երկու ստուգատեսերին միաժամանակ։ Քանի՞ սովորող կա այդ դասարանում։

19+16-7=28
9․Կարենը մի թիվ մտապահեց։ Այդ թվի եռապատիկից հանեց 8, տարբերությունը փոքրացրեց երկու անգամ, հետո 5-ով մեծացրեց և բաժանելով՝ 10-ի ստացավ 1։ Ի՞նչ թիվ էր մտապահել Կարենը։
10:10=1
5+5=10
10:2=5
18-8=10
18:3=6

 10․ Արտադրամասում 800լ մասուրի հյութի մի մասը լցրեցին 3լ տարողությամբ տուփերի մեջ, և այդ տուփերը, 5-ական տեղավորելով 40 արկղերի մեջ, ուղարկեցին խանութ: Քանի՞ լիտր հյութ մնաց արտադրամասում:

մեկ արկղում ՝ 5*3=15
բոլոր արկղերում՝ 15*40=600
արտադրամասում կմնա՝ 800-600=200

Ինքնաստուգում

Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա «Իմ ընտանիքը» նախագիծ

Խնդիրներ տարիքների վերաբերյալ

Մաթեմատիկա․ 09․12․20

Վերջ

Մաթեմատիկա 20.03

Մաթեմատիկա 18.03

Մաթեմատիկա 17.03

Մաթեմատիկա. մարտի 2

Մաթեմատիկա 05.03

Մաթեմատիկա 04.03