Posted in Մայրենի

Մայրենի

Արջն ու տղաները

Երկու ընկեր ճանապարհ էին գնում, մեկ էլ հանկարծ դեմառդեմ դուրս եկավ արջը։ Մեկն անմիջապես ծառը բարձրացավ ու թաքնվեց, մյուսը չհասցրեց փախչել, ընկավ գետնին ու մեռած ձևացավ։ Երբ արջը դունչը մոտեցրեց նրան և հոտոտեց, տղան շունչը պահեց, որովհետև լսել էր, որ մեռածներին արջը ձեռք չի տալիս։

Երբ արջը հեռացավ, ընկերն իջավ ծառից ու հարցրեց, թե արջն ի՞նչ շշնջաց նրա ականջին: Նա պատասխանեց.

-Արջն ասաց՝ սրանից հետո ճամփա մի՛ գնա այնպիսի ընկերոջ հետ, որը փորձանքի մեջ քեզ լքում է։

Առաջադրանք`

1.Ո՞րն է առակի ասելիքը:

2. Ի°նչ է ընկերությունը քեզ համար։

3. Խուրհուըդ տո’ւր արջին։

2.Նախադասություններն այնպես դասավորի’ր, որ պատմություն ստացվի:

  1. Բայց գիտե՞ք, որ բույսն էլ կարող է միջատ ուտել։
  2. Նրա տերևները մազմզուկներով են պատված։
  3. Բռնելուց հետո ասես կուլ է տալիս նրան։
  4. Գիտենք, որ միջատները տերև են ուտում։
  5. Մի փոքրիկ, կարմրավուն բույս կա՝ ցողիկը։
  6. Ահա այդպես է բույսը միջատ ուտում։
  7. Տերևների ծայրին փայլում է փոքրիկ, թարմ մի կաթիլ:
  8. Դա կպչուն նյութ է, որը բռնում է իր վրա նստած միջատին:

Գիտենք, որ միջատները տերև են ուտում։ Բայց գիտե՞ք, որ բույսն էլ կարող է միջատ ուտել։ Մի փոքրիկ, կարմրավուն բույս կա՝ ցողիկը։ Նրա տերևները մազմզուկներով են պատված։ Տերևների ծայրին փայլում է փոքրիկ, թարմ մի կաթիլ: Դա կպչուն նյութ է, որը բռնում է իր վրա նստած միջատին: Բռնելուց հետո ասես կուլ է տալիս նրան։ Ահա այդպես է բույսը միջատ ուտում։

Posted in Մայրենի

Մայրենի 16.03.2023

38. Առանձնացրո՛ւ այն բառերը, որոնք ժխտական նախածանց ունեն:
Անարվեստ, անդեմ, անդուռ, անիվ, անսիրտ, անահ, անուշ, անմահ, անուն, դժոխք, դժգոհ, դժբախտ, դժնի, դժկամ, ապագա, ապարդյուն, ապերախտ, ապուր, ապաշնորհ, ապուշ, ապտակ, տարիտկար, տհաճ, տպել, տգեղ, տխուր, չամիչ, չտես, չկամ, չարիք:

39. Գործողության անունը դարձրո՛ւ այդ գործողության հետ կապված առարկայի անուն: Գրի՛ր 
գործածված ածանցները:
Օրինակ՝ քերել-քերիչ

Գրել-գրիչ

կապել-կապիչ

քամել-քամիչ

թակել-թակող

ըմպել-ըմպելիք

բացել-բացիչ

գործել-գործիչ

խաղալ-խաղալիք

ուտել-ուտելիք

խմել-խմիչք

հագնել-հագնոնղ

ձգել-ձգող

փակել-փակող 

խթանել-խենթանել

փաթաթել-փաթաթիչ

ճոճել-ճոճորան

գանձել-գանձարան

զսպել-զսպանակ

ջնջել-ջնջիչ

ծածկել-ծակող

կապել-կապիչ

օրորել-օրորոց:

40.Ընդգծված բաղադրյալ բառերը փոխարինի՛ր բառակապակցություններով:

Անսահման հզորություն ու անսանձ-սանզ չունեցող գոռոզություն ուներ Թեմուրը:Միջնադարի-միջին դարերին ոչ մի քաղաք չէր կարող համեմատվել նրա նոր մայրաքաղաքի-Պետության գլխավոր քաղաքի հետ: Ճարտարապետի ձին մի օր կորել էր այդ քաղաքի ամենամեծ-ամենից մեծ պարտեզում և մեկամսյա-մեկ ամիս որոնումներից հետո հազիվ գտնվել: Թեմուրն իր մայրաքաղաքի՝ Սամարղանդի շրջակայքի-շրջկակա տրածությունի գյուղերն անվանել էր Բաղդադ,Կահիրե,Դամասկոս, որ աշխարհի մեծագույն-մեծ քաղաքները որպես աննշան գյուղեր տեսներ:

41. Տրված հարադրությունների իմաստներն արտահայտի՛ր այլ բառերով: Կանգ առնել-կանգնել, մուր գալ-մուրանալ, շուռ գալ-շռջվել, ցույց տալ-ցուոցադրել:

42. Աչք և գլուխ բառերով կազմի՛ր հնարավորին չափ շատ  դարձվածքներ:

43. Ընդգծված բառակապակցությունները փոխարինի՛ր բաղադրյալ բառերով:
 Մինչև հիմա կարծում էին, աշխարհում ամենից բարձր-աենաբարձր ծառը Ամերիկայում աճող սեկվոյան է, նրա բարձրությունը երբեմն հարյուր մետրից էլ է անցնում: Բայց
վերջերս Աֆրիկայում գտան հարյուր ութսունինը մետր բարձրություն ունեցող-բրաձրություն շմի բաոբաբ’ սեկվոյայից մոտ երկու անգամ-երկանգամ բարձր: Նրա բնի տրամագիծը 43,5 մետր է. կտրվածքի վրա ազատ կերպով-ազատակերպ կարող է տեղավորվել մեր ժամանակների-հիմա մի շենք:

Posted in Մայրենի

Մայրենի 15.03.2023

  1. Ավելացրու բառեր, որոնք պատասխանեն ինչպիսի՞ հարցին:

Երկար ճանապարհ

գեղեցիկ ձուկ

լավ նավաստի

հետաքրքրի արկած

  1. Մեկ բառով գրիր՝

արծաթով պատված- արծաթապատված
կարճ հասակ ունեցող- կարճահասակ
կանգ առնել- կանգնել
միտք անել- մտատել
արծաթով պատված- արծաթապատված

3.Շարունակիր ասացվածքները՝

Ով ինչ անի, իրեն կանի:

Ինչ որ ցանես, անյել կհնձես:

Թրի կտրածը կլավանա, լեզվի կտրածը չի լավանա:

 4.Ինքդ բացատրիր հետևյալ բառերը՝

Քարաշեն-քարով շինված տուն, շենք և այլն
անուշա համ- անուշ համ ունեցող
ծաղկազարդ-ծաղիկ զարդ
անտուն-մարդ առանց տուն

5.Գրի՛ր տրված բառերի հականիշները:

լույս-մութ
խելացի-անխելք
խոսել-լռել
բարի-չար
ամեն ինչ-ոչմի բան
օգուտ-անօգուտ

6.Տեքստում ինչպե՞ս է նկարագրված մեծ ձուկը:
ձուկը այնքան մեծեր որ նրա պոչը չեր երևում:

7.Ինչո՞ւ նավը հայտնվեց ձկան փորի մեջ՝

ա) Նավաստիները չէին նկատել ձկանը:

բ) Ձուկը սոված էր և կուլ տվեց նավը:

գ) Ձուկը ջուր խմեց, ջրի հետ նավն էլ հայտնվեց փորի մեջ:

դ) Պատճառը նշված չէ:

 8.Ի՞նչ առաջարկ արեց հեղինակը ձկան փորում վաղուց գտնվողներին, որ կարողանան դուրս գալ ձկան փորից:
Հեղինակը առաջարկեց հետևյալ տարբերակը: Երկու ամենաբարձր կայմերը իրար կապեն և հենց որ ձուկը բերանը բաց անի, դեմ տան ծնոտներին։ Այն ժամանակ ձկան բերանը բաց կմնա, և նրաք հեշտությամբ դուրս կգանյն։

 9.Նավաստիներն ինչո՞ւ կայմերը թողեցին ձկան բերանում:
Նավաստիները կայմերը թողեցին ծկան բերանում որ նա նորից ինչվոր նավի կոլ չտար:

Posted in Մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա 13.03.2023

964, 965, 966, 967, 968, 969, 970, 974։

Հետևյալ պնդումներից ընտրե՛ք ճշմարիտները.
ա) Սկյուռն ունի չորս թաթիկ։ Ճշմատիտ է
բ) Ավտոմեքենայի անիվները քառակուսու ձև ունեն։ կեղծ է
գ) Երկու թվերի գումարը զույգ թիվ է։ պնդում էմ
դ) Գիրքն սկսել է քայլել։ կեղծ է
ե) Մայթերը նախատեսված են հետիոտների համար։ ճշմարիտ է
զ) Ծառերը ծաղկում են գարնանը։ պնդում էմ

  1. Հետևյալ պնդումներից ընտրե՛ք կեղծերը.
    ա) Գիրքը և գրիչը տարբեր առարկաներ են։ ճշմարիտ է
    բ) Քարը փետուրից թեթև է։ կեղծ է
    գ) Շենքը զուգահեռանիսի ձև ունի։ ճշմարիտ է
    դ) Աթոռը և սեղանը ֆուտբոլ են խաղում։ կեղծ է
    ե) Նարդի խաղում են չորսով։ կեղծ է
    զ) Ուղղանկյան անկյուններից մեկը հավասար է 30-ի։ կեղծ է
  1. Հետևյալ պնդումներից ընտրե՛ք ասույթները.
    ա) Հունիսը, հուլիսը և օգոստոսը ամառվա ամիսներ են։ ճշմարիտ է
    բ) Դեկտեմբերը, հունվարը և մարտը ձմեռվա ամիսներն են։ կեղծ է
    գ) Ապրիլին ձյուն է եկել։ պնդում եմ
    դ) Լիճը թռել է տիեզերք։ կեղծ է
    ե) Մարդը չի կարող ապրել առանց ջրի։ճշմարիտ է
    զ) Ամեն մի երեխա ունի հայր ու մայր։ճշմարիտ է
  2. Բերե՛ք կեղծ և ճշմարիտ ասույթների երկուական օրինակ։
  3. Կազմե՛ք դիզյունկցիա հետևյալ երկու ասույթներից.
    ա) A. Զբոսաշրջիկը ճանապարհ է ընկնում ավտոմեքենայով։ պնդում էմ
    B. Զբոսաշրջիկը ճանապարհ է ընկնում հեծանիվով։ պնդում էմ
    բ) A. Խաղոսկրը նետելիս բացվել է 3 թիվը։ պնդում էմ
    B. Խաղոսկրը նետելիս բացվել է 5 թիվը։ պնդում էմ
    գ) A. Աշակերտը եկել է դպրոց մինչև ժամը 9-ը։ պնդում էմ
    B. Աշակերտը ուշացել է դասից։ պնդում էմ
    դ) A. Կիրակի օրը մառախուղ է լինելու։ պնդում էմ
    B. Կիրակի օրը արևոտ եղանակ է լինելու։ պնդում էմ
  4. Կազմե՛ք կոնյունկցիա հետևյալ երկու ասույթներից.
    ա) A. Խնձորը մեծ է։ պնդում էմ
    B. Խնձորը կանաչ է։ պնդում էմ
    բ) A. Շենքը բազմահարկ է։ պնդում էմ
    B. Շենքը շքեղ է։ պնդում էմ
    գ) A. Մայրիկը թատրոն է գնացել։ պնդում էմ
    B. Հայրիկը թատրոն է գնացել։ պնդում էմ
    դ) A. Ինքնաթիռը ժամանել է Երևան։ պնդում էմ
    B. Ինքնաթիռը ժամանել է ժամը 17-ին։ պնդում էմ
  5. Գրե՛ք հետևյալ ասույթների ժխտումը.
    ա) Գնացքը կայարան է ժամանել ուշացումով։ Պնդում էմ
    բ) Գիրքը հետաքրքիր է։ պնդում էմ
    գ) Մարզիկը ռեկորդ է սահմանել։ պնդում էմ
    դ) Նետաձիգը դիպել է թիրախին։ պնդում էմ
    ե) Աշակերտը լուծեց խնդիրը։ պնդում էմ